Geschiedenis
Waarom begon de Top 2000, hoe groeide hij, en hoe zit het met België? Alleen wat uit bronnen blijkt, met de bron erbij.
Het idee
- Het idee kwam van Radio 2-zendermanager Kees Toering: rond de millenniumwisseling wilde hij een door luisteraars samengestelde lijst van 2000 nummers, uitgezonden tussen kerst en oud en nieuw. Hij legde het plan in september 1999 aan collega's voor.Bron: en.wikipedia.org, radiowereld.nl, hitnoteringen.be
- Radio 2 keek jaloers naar de goede luistercijfers van Sky Radio, vooral met de kerstprogrammering, en hoopte die met de lijst te verslaan. Kerst was destijds het domein van Sky Radio, en Radio 2 zond 's nachts niet uit.Bron: radiowereld.nl, en.wikipedia.org
- Frits Spits zegt zelf dat het idee van Kees Toering en Sjors Froehlich kwam en dat hij en zijn team eerst terughoudend waren, omdat ze hun eigen programma moesten opgeven. Hij bedacht de Top 2000 dus volgens zijn eigen verhaal niet zelf. Later zag hij het als een frisse start om de twintigste eeuw af te sluiten. volgens bronBron: nporadio2.nl
- Veel collega's, omroepen en deejays twijfelden aan het plan. Volgens Wikipedia hielp een gepassioneerde toespraak van Frits Spits om hen over te halen. Dat laatste noemt alleen die ene bron, en het botst niet met Spits' eigen verhaal over zijn aanvankelijke terughoudendheid. volgens bronBron: en.wikipedia.org, radiowereld.nl
De eerste uitzending, 1999
- De eerste uitzending begon om middernacht aan het begin van tweede kerstdag 1999, met John Denvers 'Thank God I'm a Country Boy' op plaats 2000. Queens 'Bohemian Rhapsody' won, gevolgd door Hotel California van de Eagles en Child in Time van Deep Purple.Bron: en.wikipedia.org, radiowereld.nl
- In 1999 stemden luisteraars met een coupon uit de gratis krant Spits (oplage 450.000): tien nummers invullen en opsturen. Het met de hand verwerken van de uitslag kostte dagen. Hoeveel coupons binnenkwamen noemt de bron niet. volgens bronBron: en.wikipedia.org
- Voor de eerste uitzending moesten presentatoren zelf platen meenemen, onder meer op de fiets in een platenkoffertje. Er draaide geen digitaal systeem, de platen werden op draaitafels gedraaid. Spits zegt dat de stroom e-mails de makers verraste. volgens bronBron: nporadio2.nl
Eerst eenmalig, daarna een traditie
- De Top 2000 was bedoeld als eenmalig evenement voor de millenniumwisseling. Het succes was zo groot dat Radio 2 de lijst een jaar later opnieuw uitzond en er een jaarlijkse traditie van maakte.Bron: radiowereld.nl, en.wikipedia.org, dutchreview.com
- Volgens Toering haalde de eerste editie bijna 4 miljoen luisteraars, terwijl Radio 2 normaal rond de 1 miljoen zat. In marktaandeel bleef Sky Radio nog een tijd voor, tot de Top 2000 het in 2003 inhaalde. Dit zijn cijfers van Toering zelf, uit een nieuwsbericht. volgens bronBron: radiowereld.nl
- Toering vertelde later dat de makers in de eerste edities de uitslag enigszins bijstuurden: lange, onbekende nummers met evenveel stemmen als kortere werden bewust 's nachts gedraaid, en elk uur opende met een uptempo nummer. Dit stopte na een paar jaar, omdat de lijst zo populair was dat de volgorde het luistergedrag niet meer beïnvloedde.Bron: radiofreak.nl, welingelichtekringen.nl, hartvannederland.nl
- De groei bleef doorgaan: in 2011 meldde Radio 2 een recordbereik van 11,2 miljoen luisteraars (78 procent van de Nederlanders vanaf 10 jaar), en in 2023 had de uitzending een landelijk marktaandeel van 41,1 procent.Bron: en.wikipedia.org, hitnoteringen.be
België: wat ik weet, en wat niet
Je hoort vaak dat de Nederlandse Top 2000 in België niet aanslaat. Een sluitende verklaring daarvoor vond ik in geen enkele bron. Dit zijn de feiten die wel te vinden zijn.
- Niet bevestigd door een bron: waarom de Nederlandse Top 2000 in België niet aanslaat. Geen van de geraadpleegde bronnen (VRT, Wikipedia, Radiovisie) geeft een onderbouwde reden, en de VRT noemt de Nederlandse lijst in haar eigen berichten niet. Een bron uit 2017 beweert zelfs het tegenovergestelde: dat de lijst ook in Vlaanderen massaal gevolgd wordt, zonder cijfers. volgens bronBron: radiovisie.eu, vrt.be
- Correctie op de aanname: Studio Brussel De Tijdloze begon niet in 1997 maar in 1987, dus ruim voor de Top 2000. De uitzending was van 1987 tot en met 2004 op tweede kerstdag en verhuisde later naar 31 december.Bron: vrt.be, hitnoteringen.be
- De VRT noemt De Tijdloze waarschijnlijk de oudste nog lopende eindejaarslijst van Vlaanderen en zegt dat meer dan de helft van Vlaanderen meeluistert, met tienduizenden stemmen per jaar. Exacte aantallen geeft de VRT niet. Het is inmiddels een VRT-breed project met eigen digitale zender, boeken en tv. volgens bronBron: vrt.be
- In 2021 lanceerde de VRT op Radio 2 een volledig nieuwe eindejaarslijst, de Radio 2 Top 2000: dubbel zo lang als eerder, door luisteraars gekozen en 24 uur per dag uitgezonden, ook op Eén. Netwerkhoofd Rino Ver Eecke noemt als reden dat Radio 2 het jaar gezellig wilde afsluiten. Een verwijzing naar de Nederlandse Top 2000 staat er niet in.Bron: vrt.be, hitnoteringen.be
- Volgens een opiniestuk van Radiovisie begon de Vlaamse lijst in 2007 als '1000 Klassiekers' en kreeg hij in 2021 de naam Radio 2 Top 2000. Alleen die bron noemt de voorganger. volgens bronBron: radiovisie.eu
- Bereik: NPO Radio 2 is volgens een bron uit 2017 in het noorden van Vlaanderen via FM te ontvangen en verder via kabel (Telenet, Proximus) en webstream. Over het aantal Belgische luisteraars of stemmers van de Nederlandse lijst is niets gevonden. Wikipedia zegt alleen dat mensen uit het buitenland ook kunnen stemmen. volgens bronBron: radiovisie.eu, en.wikipedia.org
- Muzieksmaak: volgens Radiovisie staan bijna 900 nummers op zowel de Nederlandse als de Vlaamse lijst, vooral uit de jaren zeventig en tachtig. Vlaanderen kiest meer toegankelijke klassiekers en Belpop, Nederland meer new wave, alternatieve rock en Britpop. Dit is een analyse van een opinieschrijver, geen onderzoek naar het waarom van de Belgische desinteresse. volgens bronBron: radiovisie.eu
- Volgens hetzelfde opiniestuk mogen Nederlandse luisteraars 5 tot 35 nummers kiezen en Vlaamse slechts drie. De NPO heeft naar schatting 600.000 tot 750.000 unieke stemmers, voor Vlaanderen is geen vergelijkbaar cijfer beschikbaar. De VRT zet bovendien De Tijdloze in dezelfde week, wat volgens de auteur de eigen lijst in de weg zit. volgens bronBron: radiovisie.eu
- Luistercijfers: in Vlaanderen laat de CIM-meting volgens het opiniestuk geen piek voor Radio 2 zien tijdens de lijst, terwijl NPO Radio 2 in Nederland boven de 40 procent marktaandeel komt. De VRT-nieuwsberichten over de lijst van 2025 noemen geen aantal stemmers of luisteraars, alleen dat het slot live uit Roeselare kwam en dat 500.000 mensen de eindejaarsfeesten daar bezochten. volgens bronBron: radiovisie.eu, vrt.be
Waar een bron één persoon of één opiniestuk is, staat dat erbij. Cijfers van de makers zelf zijn niet onafhankelijk gecontroleerd.
